Zgrzytanie i zaciskanie zębów w nocy (bruksizm) — objawy, starcie zębów i szyna relaksacyjna

1. Objawy bruksizmu w jamie ustnej oraz poza nią

Zgodnie z międzynarodowym konsensusem ekspertów (Lobbezoo i wsp., 2018) bruksizm dzieli się na bruksizm senny (występujący nieświadomie podczas mikro-wybudzeń w nocy) oraz bruksizm dzienny (nawykowe zaciskanie zębów w sytuacjach stresu i koncentracji). Ponad 70% pacjentów nie wie, że zaciska zęby w nocy, dopóki lekarz dentysta nie zauważy w jamie ustnej charakterystycznych śladów:

• Tarczki starcia (atracja, ICD-10: K03.0): płaskie, błyszczące powierzchnie na brzegach siecznych jedynek i guzkach kłów oraz odsłonięcie żółtej zębiny.
• Ubytki klinowe (abfrakcje) przy szyjkach zębów: ostre zagłębienia na granicy szkliwa i korzenia powstające wskutek uginania się zęba pod dużym obciążeniem bocznym.
• Girlandowaty brzeg języka i biała linia na błonie śluzowej policzków (linea alba): odciski koron zębów na tkankach miękkich spowodowane przewlekłym zaciskaniem.
• Objawy mięśniowo-stawowe (ICD-10: K07.6): poranne uczucie zmęczenia lub sztywności policzków, napięciowe bóle głowy w okolicy skroni, trzaski w stawach skroniowo-żuchwowych przed uchem oraz przerost mięśni żwaczy (tzw. „kwadratowa twarz”).

2. Indywidualna twarda szyna relaksacyjna vs. miękka nakładka termokurczliwa

3. Kompleksowe postępowanie w bruksizmie

Skuteczna terapia bruksizmu łączy ochronę twardych tkanek zębów oraz uzupełnień protetycznych za pomocą szyny relaksacyjnej z fizjoterapią stomatologiczną (terapia manualna mięśni żwaczy, skroniowych i skrzydłowych), nauką samokontroli w ciągu dnia (zasada: „usta zamknięte, ale zęby rozłączone — zęby powinny stykać się wyłącznie podczas przełykania i żucia”) oraz higieną snu.